على رفيعى
133
تاريخ تحليلى پيشوايان (ع) (فارسى)
ركن مهمى از اركان اسلام و تعبير به اينكه : « خداوند مردم را به چيزى فرانخوانده كه به پايه ولايت برسد » « 1 » بر همين اساس است . پيشواى پنجم در بيان اين موضع اساسى حتى در مجلس هشام نيز كوتاه نيامد و در جمع دولتمردان و درباريان در پاسخ به ياوهگويىهاى آنان فرمود : اى مردم ! به كجا مىرويد و به كجا رانده مىشويد ؟ خداوند پيشينيان شما را بهوسيله ما هدايت كرد و نسلهاى آينده شما نيز بايد بهوسيله ما به حق راه يابند اگر شما امروزه پادشاهى زودگذر دنيا را داريد ، ما در آينده حكومتى پايدار خواهيم داشت و پس از دولت ما دولت ديگرى نخواهد بود ؛ زيرا ماييم اهل عاقبت و خدا مىفرمايد : « والعاقبة للمتقين » . « 2 » 2 - توصيه به جبههگيرى عليه ستمگران از آنجا كه امام عليه السلام خلافت را حق خويش مىدانست كه ديگران آن را به زور از دست وى خارج كردهاند ، پيروان خود را از همكارى با دستگاه خلافت منع و آنان را به جبههگيرى عليه حاكمان ستمگر تشويق مىكرد . در توصيهاى از آن گرامى در اين زمينه آمده است : كسى كه بسوى پادشاه ستمگرى حركت كند تا او را به تقواى الهى فرمان داده از عواقب شوم ستم بترساند و موعظه نمايد ، از پاداشى همانند پاداش تمامى جنّ و انس و از عملى همانند عمل ايشان برخوردار خواهد بود . « 3 » امام عليه السلام در كلامى ديگر به اين مقدار اكتفا نكرده و خاطر نشان ساخته است چنانچه موعظه كردن ، ترساندن و هشدار دادن در ستمگران مؤثر نيفتاد بايد مبارزه را تشديد كرد و در صورت نياز از روشهاى قهرآميز نيز استفاده كرد ، چرا كه اهرم قدرت و مجازات را بايد نسبت به كسانى به كاربرد كه به مردم ستم مىكنند و در زمين بناحق ظلم روامىدارند . « 4 »
--> ( 1 ) - كافى ، ج 1 ، ص 183 . ( 2 ) - مناقب ، ج 4 ، ص 189 . ( 3 ) - بحارالانوار ، ج 72 ، ص 375 و وسائل الشيعه ، ج 11 ، ص 406 . ( 4 ) - براى آگاهى از متن روايت به كافى ، ج 5 ، ص 56 رجوع كنيد .